|
|
|
Teleskop
Türleri
* Teleskop türlerini 3 ana grup altında toplayabiliriz :
1. Mercekli Teleskoplar :
Bu türde uzun bir tüp içindeki mercekten geçen ışık, göz merceğine
gelir.
Avantajları
- Dizaynı basit olduğu için kullanımı kolay ve güvenilirdir.
- Çok az bakım yapmak gerekir.
- Büyük objektif açıklı olanları ile ay, gezegen ve çift yıldız
gözlemleri mükemmeldir.
- İkinci bir ayna olmadığı için görüntü kalitesi oldukça iyidir.
- Uzak yeryüzü cisimlerini gözlemek için idealdir.
- Optik tüp olduğu için hava akımları en aza indirilmiştir.
Bu nedenle hava akımlarından dolayı görüntünün etkilenmesi engellenmiştir.
- Renk düzeltmesi akromatik mercekli olanlarda iyi, apokramatik
veya fluorit olanlarda çok iyidir.
Dezavantajları
- Tüm teleskop türleri arasında objektif açıklığı arttıkça fiyatı
en çok pahalı olan türdür.
- Diğer teleskop türlerinin açıklıklarına eşdeğer açıklıktaki
mercekli teleskop daha ağır, daha uzun ve daha büyüktür.
2. Aynalı Teleskoplar :
Bunlarda kendi aralarında ikiye ayrılır.
a.
Newtonian Türü : Newtonian türü teleskoplar ışığı
toplayan ve ikinci bir düz aynaya odaklayan bir çukur aynaya
sahiptirler. İkinci ayna ise görüntüyü ana tübün dışına açılan
bir penceredeki göz merceğine yansıtır.
b. Cassegrain Türü : Bu
tür teleskoplar büyük bir küresel veya parabolid çukur ayna
ile hiperbolid tümsek bir ikinci aynadan oluşur. Gelen ışınlar
önce çukur ayna tarafından toplanır ve ikinci aynaya yansıtılır.
Bu aynadan yansıyan ışınlar ise birinci aynanın merkez bölgesindeki
delikten geçerek gözmerceğine odaklanır.
Avantajları
- Diğer teleskop türleri ile karşılaştırıldığında objektif açıklığının
her cm'si en düşük fiyata imal edilir.
- Odak uzaklığı 1m 'ye kadar olanlar kolaylıkla taşınabilir.
- Ay ve gezegen gözlemleri için idealdir.
- Derin uzay cisimlerini gözlemek içinde idealdir.
- Optik sapınçları az olduğu için oldukça parlak bir görüntüvermektedirler.
Dezavantajları
- Diğer türlerden daha hassas oldukları için daha çok bakım
gerektirirler.
- Yeryüzü cisimlerini gözlemek için uygun değildir.
- Açık optik tüp dizaynı hava akımlarının görüntüyü etkilemesine
sebep olur. Hava ile olan bu temas aynanın sırını bozar ve teleskobun
gücünü azaltır.
- İkinci aynaları sebebiyle, mercekli teleskoplardan daha fazla
ışık kaybına neden olurlar.
3. Hem aynalı Hem mercekli
(Katadioptrik) teleskoplar : Bunlarda kendi
aralarında üçe ayrılır.
a.
Schmidt-Cassegrain Türü : Bu tür teleskoplarda ışık
ince bir Schmidt düzeltici mercekten geçerek gelir. Daha sonra
küresel çukur aynaya çarparak tekrar geri yansır. Yansıyan bu
ışınlar birinci aynanın göbeğindeki delikten geçerek gözmerceğinde
odaklanırlar. Bu tür teleskoplar teleskop türleri içinde en
modern olanlarıdır.
b. Maksutov-Cassegrain Türü :
Bu tür genel olarak Schmidt-Cassegrain teleskoplara benzer.
Bu tür teleskoplarda bir tarafı iç bükey bir tarafı dış bükey
olan ince bir düzeltici mercek kullanılır. İkinci ayna, merceğin
merkez bölgesi aluminyum kaplanarak oluşturulur.
c. Schmid-Newtonian Türü :
Bu tür teleskoplar diğerlerine benzemekle birlikte; bunlarda
Newtonian aynaları ve Schmidt düzeltici mercekleri kullanılmıştır.
Daha çok sönük uzay cisimlerini gözlemek için kullanılırlar.
Avantajları
- Tüm teleskop türleri içinde en iyi olandır. Diğer türlerin,
tüm optik dezavantajlarını ortadan kaldırırken, tüm avantajlarını
birleştirir.
-Derin uzay cisimlerinin gözlemi ve fotoğraf çekimi için çok
uygundur.
- Yeryüzü gözlemi ve fotoğraf çekimi içinde uygundur.
- Ay, gezegen ve çift yıldız gözlemleri için uygundurlar.
- Geniş bir alan üzerindeki keskin ve net görüntüye sahip optiği
çok iyidir.
- Kapalı tüp dizaynından dolayı hava akımları tüp içine giremez.
- Rahat taşınabilen, dayanıklı ve masrafsızdırlar.
- Teleskop türleri içinde en iyi odaklama yeteneğine sahip olan
türdür.
Dezavantajları
- Pahalıdırlar.
- İkinci aynaları sebebiyle, mercekli teleskoplardan daha fazla
ışık kaybına neden olurlar
|
|
|